هیدروکربن ها
هیدروکربنها ترکیباتی از اتمهای کربن و هیدروژن هستند که نقش بسیار مهمی در زندگی انسانها ایفا میکنند. برخلاف تصور رایج که کاربرد این مواد را تنها به سوخت محدود میداند، این ترکیبات در زمینههای متنوعی به کار میروند. به عنوان مثال، ایزوبوتان یکی از هیدروکربنهای پرکاربرد است که در یخچالها به عنوان گاز سردکننده استفاده میشود. البته این تنها یکی از کاربرد های ایزوبوتان است.
در این مقاله قصد داریم به معرفی و بررسی انواع هیدروکربنها در صنعت نفت و پالایش نفت خام بپردازیم. توجه داشته باشید که شرکت کیان پترولیوم تامین کننده هیدروکربن نیست؛ این شرکت در زمینه تامین و حمل و نقل گاز فعالیت میکند. در رابطه با فرآوردههای نفتی نیز، کیان پترولیوم تنها خدمات کارگزاری خرید از بورس انرژی را برای مشتریان خود ارائه میدهد.
انواع هیدروکربن ها
دستهبندی هیدروکربن ها بر اساس ساختار مولکولی
روشهای مختلفی برای دستهبندی هیدروکربنها وجود دارد. در یکی از این دستهبندیها، این ترکیبات به دو دسته آلفاتیک و آروماتیک تقسیم میشوند. این نوع تقسیمبندی بر اساس وجود یا عدم وجود حلقه بنزن در ساختار آنها انجام میشود. هیدروکربنهای آروماتیک حداقل یک حلقه بنزن دارند که به آنها ویژگیهای شیمیایی و فیزیکی خاصی مانند پایداری بیشتر و بوی ویژه میبخشد.
ابتدا باید بدانیم هیدروکربن چیست و به چه اشکالی وجود دارد. هیدروکربنها سادهترین مولکولهای آلی هستند که تنها از اتمهای دو عنصر کربن و هیدروژن تشکیل شدهاند. در یک دستهبندی کلی میتوان هیدروکربنها را به چهار خانواده زیر تقسیمبندی کرد.
-
«آلکان» (Alkane)
-
«آلکن» (Alkene)
-
«آلکین» (Alkyne)
-
«هیدروکربن آروماتیک» (Aromatic Hydrocarbon)
دستهبندی هیدروکربن ها بر اساس ساختار مولکولی
برای اینکه بدانیم هیدروکربن چیست نیاز داریم با انواع آن آشنا شویم. هیدروکربنها را با توجه به ساختارشان به دستههای مختلفی تقسیمبندی میکنند. در اینجا یکی ار مهمترین این دستهبندیها را میآوریم.
- «هیدروکربن آروماتیک» (Aromatic Hydrocarbon): ساختار این نوع هیدروکربنها حاوی حلقه ۶ عضوی به نام «بنزن» (Benzene) است.
- «هیدروکربن آلیفاتیک» (Aliphatic Hydrocarbon): این نوع از هیدروکربنها دارای ساختاری زنجیرهای هستند.