سفیدک سطحی شمشاد
سفیدک سطحی شمشاد بعد از مصرف کود حيواني معمولاً به دو علت اصلي رخ ميدهد: يکي بروز
بيماري قارچي (مانند سفيدک پودري) و ديگري صدمات فيزيولوژيک ناشي از کود داغ و نپوسيده.
در قدم اول بايد تشخيص دهيد که لکهها و پوشش سفيد روي برگها حالت پودري و قابل پاک شدن
با دست دارند يا برگها سوخته و رنگپريده شدهاند. اگر با دست کشيدن روي برگها، گرد سفيد
جدا ميشود و برگها حالت آردپاشي شده دارند، احتمال بيماري قارچي زياد است.
اگر کود حيواني کاملاً نپوسيده و تازه بوده باشد، گاز آمونياک و حرارت ناشي از تجزيه آن ميتواند
به ريشهها و سپس برگها آسيب بزند و باعث رنگپريدگي يا سوختگي برگ شود. در اين حالت
معمولاً سطح برگها پودري نيست بلکه لکههاي سوخته، زردي عمومي يا حاشيهسوزي در برگها
ديده ميشود. در چنين وضعيتي استفاده از سم قارچکش مشکل را حل نميکند و بايد به بهبود شرايط خاک و آبياري فکر کرد.
علایم سفیدک شمشاد
اگر نشانهها شبيه سفيدک پودري است (پوشش سفيد-خاکستري بهصورت لايه نازک يا لکههاي
آردي روي سطح برگ، بهويژه برگهاي جوانتر)، ابتدا شاخهها و برگهاي شديداً آلوده را هرس و
از باغچه خارج کنيد و آنها را نسوزانيد و در کنار گياه رها نکنيد. اين کار از انتشار بيشتر قارچ جلوگيري
ميکند و اثر قارچکشها را هم افزايش ميدهد. ابزار هرس را پس از کار با الکل يا محلول وايتکس
رقيق ضدعفوني کنيد تا آلودگي منتقل نشود.
براي کنترل شيميايي سفيدک شمشاد ميتوانيد از قارچکشهاي سيستميک و تماسي متداول
استفاده کنيد. از گزينههاي رايج ميتوان به سمهاي حاوي «پنکونازول»، «هگزاکونازول»،
«مايکلوبوتانيل» يا ترکيبات مسي (مثل اکسيکلرور مس) اشاره کرد. يکي از اين قارچکشها
را طبق دوز درجشده روي برچسب سم (معمولاً ۱ تا ۲ سيسي در يک ليتر آب براي قارچکشهاي
مايع، يا مقدار توصيهشده براي پودرهاي محلول در آب) در سمپاش حل کنيد و تمام سطح
تاج گياه (روي و پشت برگها) را بهطور يکنواخت سمپاشي کنيد.
سم پاشی شمشاد
سمپاشي بايد در هواي خنکتر (اوايل صبح يا نزديک غروب) و در روز بدون باد انجام شود تا
هم اثرگذاري سم بيشتر شود و هم از سوختگي برگها جلوگيري شود. معمولاً ۲ تا ۳ نوبت
سمپاشي با فاصله ۷ تا ۱۰ روز توصيه ميشود تا چرخه قارچ کامل شکسته شود. در طول دوره درمان،
از آبياري باراني روي برگها خودداري کنيد، زيرا خيس ماندن طولانيمدت برگها شرايط را براي توسعه قارچ مساعدتر ميکند.
گونههای مختلفی از کپک پودری وجود دارد که انواع مختلفی از گیاهان را مورد حمله قرار میدهند.
اما به طور کلی، برخلاف بیشتر قارچها، کپک پودری برای رشد، نیازی به آب آزاد ندارد. بلکه رطوبت نسبی بالا برای رشد آن کافی است.
انواع رطوبت در سفیدک پودری
- رطوبت نسبی بالا : برای جوانهزنی، محیط مرطوب (نه الزماً خیس) کافی است.
- هوای خشک در طول روز: خشکی هوا به پخش شدن بهتر قارچ کمک میکند.
- دمای معتدل تا خنک : دمای خنک شبانه و روزهای معتدل، رشد قارچ را سرعت میبخشد.
- تهویه ضعیف: محیطهای بسته یا با گردش هوای ضعیف (مثل گلخانهها) بیشتر مستعد آلودگی هستند.
- تراکم زیاد گیاهان: کاشت متراکم موجب حفظ رطوبت و افزایش احتمال شیوع بیماری میشود.
به طور کلی رطوبت یکی از عوامل کلیدی در ایجاد و گسترش بیماری سفیدک پودری است. به
همین دلیل، این بیماری حتی در روزهای خشک اما شبهای مرطوب میتواند بهشدت فعال شود.
