سرطان طوقه و ریشه
سرطان طوقه و ریشه این بیماری به گیاهان علفی و چوبی بیش از
۹۳ تیره گیاهان از جمله گونه های جنس Malus و Pyryus حمله میکند
بیماری سرطان طوقه و ریشه که گال طوقه و ریشه هم نامیده میشود
در خزانه ها نهالستانها و باغهای میوه سراسر جهان شیوع دارد در ایران
این بیماری در باغهای سیب گلابی و به چندان شیوع ندارد ولی در بعضی
از خزانه های درختان سیب و گلابی کرج قزوین و آذربایجان کم و بیش گزارش شده است.
نشانه های بیماری
بارزترین نشانه این بیماری تشکیل گال روی یقه ریشه و گاهی تنه
نهالها و درختان است گالها بر اثر ازدیاد و بزرگ شدن بیش از اندازه
سلولها هیپر پلازی و هیپر تروفی به وجود می آیند و از نظر تشریحی
برجستگیهایی تقریباً کروی هستند که از بافتهای نامنظم آوندی و
پارانشیمی تشکیل شده بسته به مقدار بافتهای آوندی از نرم و اسفنجی
تا سفت تغییر می کنند. تشخیص گالهای ریز و نرم روی ریشه نهالها
به دقت و تجربه نیاز دارد، زیرا
آنها بسیار شبیه پینه هایی هستند که روی پایه های ازدیادی بذری
و هم گروهی در محل خروج ریشه های فرعی ایجاد میشوند.
عامل بیماری سرطان طوقه و ریشه
عامل بیماری سرطان طوقه و ریشه در درختان سیب و گلابی و نیز
میوه های هسته دار) Agrobacterium tumefaciens نام دارد که به
تیره Rhizobiaceae تعلق دارد. این باکتری میله ای هوازی و گرم منفی
است و ۱ تا ۶ تاژگ در پیرامون خود دارد خاصیت گال زایی این باکتری به
دلیل وجود قطعه اضافی کروموزومی در ژنوم آن است که پلاسمید Ti
نامیده می شود پر گنه های این باکتری در محیط PDA سفید تا کرم
رنگ براق و برجسته بوده حاشیه آنها کامل .است در خاک اطراف ریشه
های سیب بیمار و همچنین در گالهای درختان سبب معمولاً بيوارهای ۱
و ۲ باکتری یافت میشوند، ولی تنها بیووار ۲ این باکتری بیماری . است
چرخه بیماری و اپیدمیولوژی
این باکتری در خاک و بافتهای پیرامون گالهای فعال زمستان گذرانی میکند
باکتری از راه زخمبراثر آسیبهای وارده به ریشه و یا پیدایش
ریشه های مویی وارد میزبان میشود.